Posty

Wyświetlanie postów z października 12, 2025

Polityczna psychologia i polityczne kształcenie

Obraz
    Dzięki pobytowi na jednym z uniwersytetów w Niemczech mogłem dowiedzieć się, które rozprawy z subdyscypliny nauk psychologicznych, jaką jest pedagogiczna psychologia polityczna, są godne uwagi pedagoga.  W kraju nie ma wyraźnie identyfikujących się z psychologią polityczną uczonych, ale można dostrzec jej obecność w tego typu nurcie badań prace m.in. Janusza Reykowskiego, Zbigniewa Zaborowskiego  (1926-2006), Bogdana Wojciszke czy Michała Bilewicza. W pedagogice zaś badania w tym zakresie prowadzili/-ą i publikowali/-ują m.in. Kazimierz Przyszczypkowski, Andrzej Olubiński, Zbigniew Kwieciński (1941-2024) czy Aleksander Nalaskowski. Także moje badania jednoznacznie wpisują się w tę subdyscyplinę, która wykorzystuje do analiz polityki, w tym także  edukacyjnej wiedzę z nauk o polityce, nauk prawnych, socjologii i filozofii polityki.   Jak jest w Niemczech i w krajach niemieckojęzycznych?  Znakomicie oddaje to wieloautorska monografia ...

Między Kijowem a Cieszynem. Doktorat Honoris Causa dla profesor pedagogiki międzykulturowej Ewy Ogrodzkiej-Mazur

Obraz
  (źródło:   https://www.facebook.com/WNSKatowice/posts/pfbid0n9R4kDbQBL5RhM9vDi2DdZoRWy8QipDbuV4zFAdit4GVbQyuMRWVdFmmdYxbR74ul/ ) Cieszyn, jesień 2025 roku. W kameralnej sali Cieszyńskiego Ośrodka Kultury „Dom Narodowy” rozbrzmiały w dniu wczorajszym słowa uznania, wdzięczności i symbolicznego braterstwa akademickiego. Profesor Ewa Ogrodzka-Mazur , badaczka z Uniwersytetu Śląskiego , została uhonorowana tytułem Doktora Honoris Causa  Kijowskiego Uniwersytetu Metropolitalnego im. Borysa Hrinczenki w Ukrainie. Uroczystość była połączona z inauguracją roku akademickiego Wydziału Sztuki i Nauk o Edukacji UŚ, a miała wyjątkowy charakter, nie tylko naukowy, akademicki, lecz także głęboko humanistyczny. Decyzja Rady Naukowej Kijowskiego Uniwersytetu im. Borysa Hrinczenki z 27 marca 2025 roku była jednomyślna. Jak zapisano w uzasadnieniu, profesor Ogrodzka-Mazur została wyróżniona za wieloletnią owocną współpracę, znaczący osobisty wkład we wzmacnianie potencjału naukowego U...

O Profesorze Oświaty A.D. 2025

Obraz
  Od 2008 roku przyznawany jest wyjątkowym nauczycielom przez Ministra Edukacji  tytuł honorowego Profesora Oświaty. Formalnie muszą posiadać co najmniej 20-letni okres pracy w tym zawodzie oraz co najmniej 10-letni okres pracy jako nauczyciela dyplomowanego. Kluczowy jest bowiem znaczący i uznany dorobek zawodowy. Wniosek o nadanie tytułu honorowego profesora oświaty składa w MEN Kapituła do Spraw Profesorów Oświaty (art. 9i ust. 1 Karty Nauczyciela). W różnych latach zmieniała się liczba przyznanych tytułów od 10 do 25, bo każda władza chce wyróżniać tylko nielicznych.  Wyróżnieni otrzymują jednorazowo 18 tys. złotych.   Mogłoby komuś wydać się zaskakującym przedłożenie przeze mnie w 2025 roku opinii nauczycielowi Krzysztofowi Nurkowskiemu do wniosku o przyznanie mu powyższej godności. Nie miało to dla mnie znaczenia, że jest On poza centrum uwagi środowisk akademickich, skoro nie pracuje naukowo w jednej ze szkół wyższych w województwie świętokrzyskim....

Awans naukowy po polsku

Obraz
  Awans naukowy po polsku jest jak „Gra o Tron” W polskiej nauce są rzeczy, o których się nie mówi. Na przykład o tym, że doktorat czasem przypomina wypracowanie na zaliczenie, a habilitacja to sequel, którego nikt nie chciał oglądać. Ale ciii… w universitas panuje zasada: nie krytykuj kolegi, bo może kiedyś będziesz potrzebował jego podpisu . Ktoś powie: przesadzam, a ja widzę to z w skali makro. Niektóre recenzje pisane są jak laurki, mimo że rozprawy są pełne błędów metodologicznych. Bywa, że wnioski o awans czyta się jak streszczenia z Wikipedii. To nie jest nauka, ale reality show. Tak, reality show. „Taniec z habilitacją”. „Mam talent… do plagiatu”,  albo „Big Brother – wersja akademicka”, gdzie wszyscy patrzą na wszystkich, ale nikt nic nie powie, bo układ ważniejszy niż standardy. A młodzi? Patrzą i uczą się. Nie od Sokratesa, tylko od mistrza kombinowania, bo dla niektórych w tej grze nie chodzi o wiedzę, tylko o to, kogo znasz i komu się ukłonisz na korytarzu...

Nauczycielska kondycja

Obraz
  Kondycja to stan fizjologiczny organizmu podlegający zmianom pod wpływem środowiska zewnętrznego ( Wikipedia).  Nauczyciel też jest organizmem. Oddycha kredą, żywi się dokumentami, rozmnaża przez stres, a zimą zapada w sen z otwartymi oczami. Nie jest to organizm ginący, raczej  przystosowany do przetrwania w warunkach chronicznego niedotlenienia.  System oświaty to jego biotop: bogaty w toksyny, ubogi w pokarm, pełen szelestu papierów i odgłosów konferencji o „dobrych praktykach”. Nauczycielska kondycja fizyczna t o nie mięśnie, ale zdolność do wstawania rano, mimo że świat już dawno się nie pyta, po co.  To odporność na 37 stopni Celsjusza w sali, w której nie działa żaden wentylator, i na 37 stron rozporządzenia o bezpieczeństwie wentylacji. Umiejętność prowadzenia lekcji na pełnym głodzie emocjonalnym, z uśmiechem, który nie ma już źródła, tylko nawyk, jest świadectwem siły przetrwania.  Nauczyciel fizycznie istnieje. A to, w tych warunkac...

Wychowanie moralne m.in. w niemoralnym środowisku szkolnym

Obraz
    Ludmila Muchová wydała interesującą z tytułu rozprawę -  "Wychowanie moralne w niemoralnym społeczeństwie" (Brno, 2015). Wprawdzie zawarte w niej dane statystyczne na temat kryzysu w czeskiej rodzinie i szkole z odniesieniem do innych krajów mają już tylko walor  historyczny, to jednak przesłanki naukowe i wnioski z badań są nadal aktualne. Sytuacja na świecie uległa pogorszeniu ze względu na okrutne skutki wojen w Ukrainie, Syrii czy w Strefie Gazy. "To przejaw zdrady wartości moralnych, skoro - jak pisze autorka - ekonomia, państwo socjalne, ekologia czy kraje rozwijające się same w sobie nie są nośnikiem moralności, ale ludzie. Na nic też są wynalazki technologiczne, skoro w sobie musimy mobilizować siły służące eliminowaniu kryzysów" (s. 21).  Wsparciem dla ludzkości jest filozofia, w której rozwijana jest a omawiana w tej książce etyka deskryptywna, normatywna, metaetyka, etyka praktyczna, etyka sytuacyjna, etyka dyskursywna, etyka cnót. Jeśli chcemy ta...

Ocenianie szkolne między informacją zwrotną a fetyszem cyfry

Obraz
  (foto. BŚ) Kiedy nauczyciele rozmawiają ze sobą na forach edukacyjnych (w mediach społecznościowych) o ocenianiu, widać, jak wiele emocji kryje się w tej wydawałoby się czysto metodycznej sprawie. Prowadzone przez nich dyskusje pokazują, że ocena szkolna przestała być neutralnym narzędziem pomiaru, a stała się polem napięć między uczniami, rodzicami i nauczycielami. Jednym z najczęściej podnoszonych problemów jest mechanizm nieustannego poprawiania ocen . Nauczyciele zauważają, że wielu uczniów traktuje sprawdzian nie jako okazję do sprawdzenia wiedzy, lecz jako pierwszy krok do poprawy. Jeden z pedagogów opisywał przykład swojego syna, który w czwartej klasie odkrył, że nie musi uczyć się na bieżąco: wystarczy napisać sprawdzian słabo, poczekać kilka lekcji, podczas których materiał zostanie omówiony, i poprawić na piątkę. Matka przyznała bezradnie: „Nie miałam argumentów. Dziecko szybko zrozumiało, że szkołę można przechodzić strategią poprawek” . Zjawisko to powiązane je...