pedagog

  Opole było w dniu wczorajszym stolicą polskiej pedagogiki.  Nie pojechałem wczoraj do Opola na Festiwal Polskiej Piosenki, ale na zupełnie inny festiwal — festiwal pamięci, nauki i wdzięczności. Jubileusz 80-lecia profesora Zenona Jasińskiego nie miał może sceny z neonami i reflektorami, ale miał coś ważniejszego: światło ludzkiej pamięci, rozświetlające to, co w polskiej pedagogice najistotniejsze. Gdyby władze miasta zdecydowały się powiesić nad Opolem nocny neon, powinien brzmieć: „Witamy w Stolicy Polskiej Pedagogiki”, bo to właśnie tutaj, a nie w Warszawie, w Krakowie czy Łodzi, ale w Opolu rodziła się po 1945 roku polska pedagogika międzykulturowa.  To tutaj powstawały pierwsze poważne analizy życia szkolnego na styku kultur, tutaj próbowano zrozumieć fenomen wielojęzyczności, tożsamości i pamięci zbiorowej na pograniczu kultur, narodów słowiańskich, i to tutaj swoje życie naukowe zbudował Profesor Z. Jasiński. Uczony, który wyrósł z nauczyciela (od lewej: JM...

  ( PrtScr.IBE PIB )  Instytut Badań Edukacyjnych - Państwowy Instytut Badawczy  ogłosił wyniki konkursu na najlepszą pracę dyplomową lub doktorską z obszaru edukacji. Do tegorocznej edycji zgłoszono 111 prac,  w tym 26 licencjackich, 60 magisterskich i 25 doktorskich. W przypadku prac dyplomowych nie podano wprawdzie, na jakim kierunku zostały one wypromowane, natomiast można wywnioskować, że w większości na kierunkach pozapedagogicznych, jak psychologia, socjologia, nauki o zarządzaniu czy ekonomia. Były też prace z pedagogiki, ale te nie znalazły szczególnego uznania w opinii Kapituły, w której połowę składu stanowią nauczyciele akademiccy reprezentujący pedagogikę jako dyscyplinę naukową. Zasiadają bowiem w tym gremium: dr hab. Roman Dolata, prof. Uniwersytetu Warszawskiego, Katedra Studiów nad Systemami i Procesami Edukacji,  prof. dr hab. Maciej Karwowski , Uniwersytet Wrocławski - Zakład Psychologii Twórczości,  dr hab. Karol Konaszewski, pro...

 

  (źródło: facebook_1762726967109_7393412769056646168.jpg)  Tytuł raportu z badań sondażowych w środowisku nauczycielskim -   „ Szkoła podstawowa oczami nauczycieli” (2025) -   jest nieco mylący, potoczny, bowiem respondenci pytani o istotne dla nich kwestie oświatowe udzielali odpowiedzi werbalnych, a nie wzrokowych. Oczywiście, 10 396 nauczycieli mogło w tym czasie uruchamiać zachowania niewerbalne (podnosić brew, okazywać kącikiem ust stosunek do treści pytań, wykonywać jakiś gest ręką  itp.), ale do opracowania danych konieczne były jednak ich wypowiedzi.  Opublikowane dane są wyraźnym sygnałem dla władz MEN, że "Kompas 2026" ulega poważnemu rozmagnesowaniu. Raport bowiem informuje czytelników, że:  70% nauczycieli twierdzi, że toną w biurokracji, a co trzeci wskazuje na brak swobody w pracy 87% nauczycieli klas 1–3 i 94% klas 4–8 pracuje ponad wymiar pensum, co piąty nauczyciel spędza w ramach ...

  Dzisiejszy wpis dotyczy  potrzeby odpartyjnienia szkolnictwa powszechnego, wyższego i nauki. Powodem, stało się zadane mi ostatnio przez studentów pytanie, c zy środowisko prawicowe, które skierowało " Apel do polityków w sprawie powstrzymania reform w szkolnictwie", ma prawo do wyrażania swoich racji, własnej argumentacji i postulatów, biorąc pod uwagę Konstytucję III RP? Od trzech dekad tocząca się w Polsce debata o edukacji wszystkich poziomów i o sytuacji w nauce coraz wyraźniej odsłania ich istotę: to nie spór o lektury, religię/etykę, państwowe egzaminy, wychowanie obywatelskie czy zdrowotne, lecz spór o władzę nad polityką publiczną, polityką Rzeczypospolitej. W centrum dyskursów nie stoi dziecko, nauczyciel ani nauka, lecz partyjna kontrola nad tym, jak Polacy mają myśleć, czuć i rozumieć świat, dokąd mają zmierzać i jak mają realizować swoje wykształcenie, aspiracje itp. Tymczasem edukacja i nauka, jeśli mają służyć Rzeczpospolitej, powinny być sferą realizacji...

        Postępowania awansowe w dziedzinie nauk społecznych w dyscyplinie pedagogika ujawniają głębokie rozbieżności w sposobie oceniania dorobku naukowego kandydatów (doktorantów, habilitantów, profesorów uczelnianych). Moje wątpliwości nie dotyczą różnic w interpretacji rozpraw naukowych konkretnej osoby, lecz symptomatycznego braku wspólnego rozumienia tego, czym w pedagogice jest „wybitny, oryginalny, znaczący wkład w rozwój pedagogiki jako nauki” . Recenzje z jednego postępowania potrafią rozciągać się od pełnego uznania po niemal totalną negację, mimo że odnoszą się do tej samej rozprawy, dzieła czy tych samych publikacji i osiągnięć. Taki stan rzeczy wymaga spokojnej, refleksyjnej rozmowy w środowisku naukowym. Nie o to chodzi, by ujednolicać styl czy gust recenzencki, ale by przywrócić wspólnotę sensu i języka w ocenie dorobku naukowego .         Zwrócę uwagę na pytania, które pojawiają się w czasie obrad komisji doktorskich, habi...

    Wczoraj wspomniałem w blogu o rozwiązaniach w ewaluacji nauki u naszych południowo-zachodnich sąsiadów, w Czeskiej Republice. W tym kraju umiędzynarodowienie badań naukowych nie jest grą pozorów czy grą interesów administracyjnie ustanowionych w Polsce przez polityków (via Komisja Ewaluacji Nauki i MNiSW) uczelni państwowych. Od ponad pięciu lat każdy uniwersytet państwowy w Czechach ma Międzynarodową Radę, w odróżnieniu od polskiego rozwiązania. Czeskie uniwersytety powołały nie tylko własne rady uniwersyteckie, składające się z krajowych uczonych, ale przede wszystkim międzynarodowe rady uniwersyteckie, o których roli pisałem już jakiś czas temu. Okazuje się, że chcąc zdynamizować rozwój kadr naukowych ze względu na przyjęte strategie rozwoju, powołano w każdym z uniwersytetów międzynarodowe panele ewaluacyjne (MEP).  W Czechach, gdzie wdrożono model HEI 2025+ ("Higher Education Institutions" – HEIs), ewaluacja nie jest narzędziem sankcji, lecz rozmową o jakości. Mi...