pedagog

  (źródło: Obraz wygenerowany przy użyciu ChatGPT (OpenAI) na podstawie koncepcji autora) Żadna zmiana paradygmatu nie dokona się bez odmiany społecznej i zawodowej pozycji nauczyciela. Politycy chętnie mówią o prestiżu zawodu nauczycielskiego, ale jednocześnie zwiększają zakres standaryzacji i sprawozdawczości. Oczekują kreatywności, lecz definiują coraz więcej szczegółowych obowiązków. Wzywają do indywidualizacji, ale utrzymują plany nauczania, wymagania programowe i system egzaminów zewnętrznych, który wymusza ujednolicanie pracy szkół. MEN publikuje nawet zestawienia dokumentów, które szkoły i nauczyciele są zobowiązani opracowywać lub prowadzić. Samo porządkowanie takich obowiązków może być pomocne, ale pokazuje też skalę prawno-dokumentacyjnego otoczenia pracy pedagogicznej.   Nie sposób budować profesjonalizmu nauczyciela, nie wynagradzając godnie i nie  okazując mu zaufania. Autonomia nauczycielska nie oznacza dowolności. Jest prawem profesjonalisty d...

  Warto przeczytać „Pedagogikę uciśnionych” Paulo Freirego. Warto też nie pozwolić, by ostatnie słowo w jej polskim wydaniu należało do interpretatora, który postanowił poprawić autora, uporządkować go ideologicznie i wyjaśnić czytelnikowi, co Freire naprawdę miał na myśli — nawet tam, gdzie Freire najwyraźniej nie zamierzał myśleć zgodnie z instrukcją. Piotr Stańczyk zatytułował swoje posłowie „Wymyślenie Freirego na nowo”. Tytuł jest trafny, choć zapewne nie w zamierzonym sensie. Nie chodzi bowiem o ponowne odczytanie Freirego w nowych warunkach historycznych, lecz o ubranie go w nieco przykurzony kostium ortodoksyjnego marksizmu, dopisanie współczesnych przeciwników politycznych i przekonanie czytelnika, że dopiero materialistyczna wykładnia pozwala zobaczyć prawdziwego autora. Tymczasem pedagogia Freirego nie była gotowym zestawem metod, który można przenosić z brazylijskiej wsi lat sześćdziesiątych XX wieku do polskiej szkoły, uniwersytetu albo przestrzeni cyfrowej. Powstała w...

  W Czechach ukazała się praca zbiorowa, w której autorami analiz polityki naukowej są uczeni różnych dziedzin i dyscyplin. Przedmiotem ich analiz jest problem ekonomizacji nauki: granty, wskaźniki, rywalizacja antagonistyczna, efektywność, ewaluacja osiągnięć, podporządkowanie badań logice zarządzania. Autorzy sięgają tu po metaforę „kafemlejnku” ("młynku do mielenia kawy"), ale także rozprawiają o kulturze audytu i akademickim kapitalizmie.   Wyniki naukowe przelicza się na punkty, a następnie punkty wiąże z finansowaniem uczelni. Martin Profant pisze o próbie stworzenia jednego „powszechnego ekwiwalentu”, pozwalającego porównywać ze sobą artykuł matematyczny, badania archeologiczne, patent i monografię filozoficzną.  To niemal czysta postać punktozy: nie jest najpierw ważne, co zostało poznane, lecz ile jednostek rozliczeniowych zostało dzięki temu wytworzone. Emil Višňovský trafnie odróżnia: osiągnięcia poznawcze, publikacje jako sposób upowszechnienia wynikó...

  Pedagogika nowego wychowania Froebla jako holistyczną filozofią wychowania dzieci w wieku wczesnoszkolnym, która wyrasta z określonej wizji osoby, natury, duchowości, jedności świata i rozwoju człowieka. Wiele jego składników ma charakter ponadustrojowy i ponadpartyjny, ponieważ dotyczą samej struktury dziecięcego rozwoju. Najbardziej uniwersalnym komponentem jest uznanie zabawy za podstawową formę życia, uczenia się i ekspresji dziecka. Każde przedszkole zorientowane na rozwój dziecka w wieku przedszkolnym, czy to w Polsce, Niemczech, Finlandii, Japonii czy w Kanadzie, uznaje, że ono poznaje świat przez działanie, ruch, manipulowanie, naśladowanie, wyobraźnię, relacje i zabawę. Autorki Daru zabawy słusznie wydobywają ten rdzeń, gdy podkreślają za pedagogiem reformy przełomu XIX i XX wieku, że zabawa nie jest „czczą rozrywką”, lecz ma głęboki sens rozwojowy. Froebel nie traktował dziecka jako pustego naczynia do napełnienia treściami, ale jako istotę rozwijającą się według własn...

    Nie podejrzewam Fundacji Centrum Edukacji Obywatelskiej o złe intencje w przypadku przeprowadzenia badań, których wyniki ukazały się w raporcie o nośnym tytule, ale nieznośnej, bo częściowo pseudowartościowej treści. Od wielu lat obserwuję tego typu akcje raportowania czegoś przez różne NGO-sy i pseudonaukowców. Niniejsze badanie jest "ustawione" pod politykę MEN i wydawców podręczników szkolnych.  Badanie metodą CAWI prowadziła pracownia Minds & Roses w marcu 2026 roku, obejmując 1000 osób w wieku 18–65 lat oraz dodatkowo 596 rodziców posiadających dzieci w wieku 7-19 lat (19 ???!). CAWI, czyli ankieta internetowa to metoda preferująca osoby swobodniej posługujące się internetem i nie dająca kontroli nad warunkami wypełniania kwestionariusza.  Próba została dostosowana do struktury populacji pod względem wieku, płci, wykształcenia i wielkości miejscowości, ale reprezentatywność demograficzna nie gwarantuje reprezentatywności ze względu na zainteresowanie edu...